Vụ thuốc ung thư giả Nguyên Bộ trưởng, Thứ trưởng đã vào lò, sao vụ nâng khống giá kit xét nghiệm những người lên quan còn nhởn nhơ?

Hương vị cafe

Những tưởng vụ mua bán thuốc ung thư giả đã bị cho vào quên lãng khi cựu chủ tịch VN Pharma – ông Nguyễn Minh Hùng bị tuyên án 17 năm tù. Nhưng nào ngờ sau thời gian dài im ắng, những “trùm cuối” như Nguyên Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến và Thứ trưởng Trương Quốc Cường lại trở thành những thanh củi khiến lò cụ Tổng cháy rực. Câu hỏi đặt ra ở đây là vụ VN Pharma đã ngã ngũ, còn vụ nâng khống giá kít xét nghiệm covid-19 thì những liên quan sao vẫn còn nhởn nhơ ngoài vòng pháp luật?

Như đồn đoán,VN Pharma và bà Nguyên Bộ trưởng Tiến có mối quan hệ rất thân tình đến mức Tổng giám đốc công ty này là ông Nguyễn Minh Hùng đã mua biệt thự 500m2 trị giá 60 tỉ đồng để làm quà. Nhờ có hậu thuẫn vững chắc từ phía bà Bộ trưởng chỉ trong vòng gần 3 năm từ khi mới thành lập Công ty VN Pharma gần như đã nuốt trọn thị phần đấu thầu thuốc trong các bệnh viện công lập từ Trung ương đến địa phương. Đỉnh điểm, vào năm 2014 doanh số trúng thầu trong đấu thầu thuốc của VN Pharma và hệ thống Công ty con cao khủng kiếp. VN Pharma đã cướp đi rất nhiều cơ hội trúng thầu của các doanh nghiệp khác.

Chưa dừng lại đó, Công ty VN Pharma còn nhập thuốc ung thư giả thông qua sự tiếp tay của ông Trương Quốc Cường khi ông ấy còn giữ chức Cục trưởng Cục Quản lí Dược. Ông Cường đã bút phê cho Công ty VN Pharma làm giả hồ sơ nhập khẩu thuốc trị ung thư H-Capita. Ngoài ra ông Cường còn ký duyệt cho nhập hơn 9.100kg chất tạo nạc salbutamol trong 2 năm 2014 – 2015, một loại chất đã bị cấm dùng trong chăn nuôi từ 15 năm trước vì sợ người nuôi lợi dùng cho lợn ăn để tạo nạc.

Sau khi báo chí phanh phui salbutamol là chất có thể gây ung thư nếu sử dụng sai mục đích, ông Cường bảo rằng việc cấp phép cho nhập Salbutamol vì không biết đây là chất cấm! Vậy mà đường công danh của ông Cường cứ thăng tiến vùn vụt, từ Cục trưởng Cục Quản lý Dược trở thành Thứ trưởng Bộ Y tế. Tại đây, ông Cường còn vượt mặt Thủ tướng ký thông qua Thông tư 31 cho phép bổ sung 21 vi chất vào sữa học đường, biến hơn 22 triệu học sinh thành chuột bạch.

Vụ VN Pharma bị đưa ra trước vành móng ngựa vào năm 2019, nhưng lúc ấy ông Cường bà Tiến không bị hề hớn gì, cái kết sau cùng là cựu tổng VN Pharma Nguyễn Minh Hùng bị tuyên án 17 năm tù. Những tưởng hai vị Bộ trưởng và Thứ trưởng đã hạ cánh an toàn, nhưng mới đây ông Cường bà Tiến cùng 13 lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Bộ Y tế, Bệnh viện Bạch Mai đã bị đề nghị kỷ luật, và khởi tố do có các sai phạm trong cấp phép nhập khẩu thuốc, đấu thầu, mua sắm trang thiết bị y tế và vật tư tiêu hao.

Sau khi khởi tố hai trùm cuối vụ VN Pharma, Ban Kiểm tra Trung ương cũng ra quyết định khiển trách Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Trường Sơn vì vi phạm các nguyên tắc hoạt động của Đảng, Quy chế làm việc của Ban cán sự đảng thiếu trách nhiệm, buông lỏng lãnh đạo, chỉ đạo, gây hậu quả nghiêm trọng, thất thoát, lãng phí tiền, tài sản của Nhà nước, thiệt hại cho Quỹ Bảo hiểm y tế.

Đối với ngành y, lương y như từ mẫu mà lại vi phạm pháp luật, vi phạm đạo đức nghề nghiệp như vậy rất là xót xa. Ngành Y là một trong những ngành mà người dân yêu quý, trân trọng, tôn sùng mà lại phát sinh ra nhiều vụ việc vi phạm pháp luật nghiêm trọng, trục lợi cá nhân, lợi ích nhóm cục bộ. Nói thật, quyết định thi hành kỷ luật khởi tố với những cán bộ này dù đau đớn và rất buồn nhưng phải làm. Đây là quyết định đúng đắn, bởi sai phạm là phải bị xử lý chứ không có vùng cấm như cụ Tổng đã từng tuyên bố.

Vụ VN Pharma đã có cái kết viên mãn như vậy còn vụ việc đang nóng hoi hỏi là nâng khống giá kít xét nghiệm covid-19 thì sao???

Được biết, giá kit xét nghiệm nhanh chỉ khoảng 56.000 đồng đã bao gồm các loại thuế phí, nhưng Bộ Y tế không mua, mà lại đi mua với giá cao trên 60.000 đồng/bộ chưa tính thuế phí. Khi ấy, nhiều đồn đoán cho rằng Bộ Y tế chỉ định thầu cho Vingroup mua 25 triệu test Covid-19 với giá cao nhằm để trục lợi, nhưng phía lãnh đạo tập đoàn cho rằng hoàn toàn không thu lợi bất cứ đồng nào, thậm chí còn bù đắp chi phí để cung ứng với giá tốt nhất thị trường.

Điều đáng nói là, giá kit xét nghiệp chỉ vài chục ngàn đồng, nhưng khi đưa vào sử dụng thì bị đẩy lên gấp 5-6 lần giá gốc. Có nơi thực hiện xét nghiệm có giá tới 200.000 – 300.000 đồng/lần, có nơi lại thu 400.000 – 600.000 đồng. Khi bị dư luận phản ánh giá kit xét nghiệm trên trời thì phía lãnh đạo Vụ Trang thiết bị – Công trình y tế (Bộ Y tế) trả lời gọn ghẽ “Giá test xét nghiệm do doanh nghiệp tự công bố và tự chịu trách nhiệm. Các địa phương có thể tham khảo trong triển khai đấu thầu mua sắm. Bộ Y tế hiện không đàm phán cũng như không kiểm soát giá thiết bị y tế này do chưa có quy định”!?

Lãnh đạo thì nói là không quản, thế nhưng trên trang chính thức của Bộ Y tế thì lại quy định gần 80.000 – 200.000 đồng/test kit, tức là có nhiều loại giá cho 20 loại test kit khác nhau, nhưng hướng dẫn của Bộ Y tế về giá thanh toán chi phí thực hiện xét nghiệm COVID-19 trước ngày 1-7 lại chỉ có 1 mức, là 238.000 đồng/test kit cho người không có bảo hiểm y tế. Thử tính bình quân khoảng 25 triệu kit “không kiểm soát giá” để các nơi “tự chịu trách nhiệm” nếu họ nhích lên chỉ 10k/ kit thì biết bao tỷ sẽ chảy về túi ai?

Lẽ ra, việc mua số lượng lớn kit xét nghiệm nhanh phải được đấu thầu để tiết kiệm cho ngân sách đằng, thì Bộ Y tế lại chỉ định thầu rồi bảo không quản lý giá để đẩy đẩy giá lên cao ngất ngưỡng, liệu có hay không nhóm lợi ích trục lợi giá kit test nhanh? Chả nhẽ phía lãnh đạo Bộ nói không “ kiểm soát giá” là xong chuyện ư? Thiết nghĩ nên làm vụ này cho ra nhẽ, phải cho vào lò hết những vị lãnh đạo liên quan, thanh lọc thay múa 1 lần còn hơn là để một vài năm sau mới xử lý như vụ VN Pharma thì nguội lạnh hết.

Minh Tâm